|
Polski stan prawny dotyczący prowadzenia księgowości nie różni się w sposób istotny od International Accounting Standards (IAS). Polski system prowadzenia księgowości został w kilku etapach dostosowany do standardu UE i obecnie w znacznym stopniu spełnia postanowienia IV dyrektywy UE. Wszystkie dokumenty księgowe muszą być prowadzone w języku polskim i w polskiej walucie. Księgi handlowe należy prowadzić zgodnie z zasadami podwójnej księgowości, zgodnie z prawdą, bezbłędnie w i w sposób ciągły. Księgi mają odzwierciedlać rzeczywiste zdarzenia gospodarcze i należy je prowadzić w sposób kompletny, uporządkowany, chronologiczny i zrozumiały. Należy sporządzać ciągłe i aktualne potwierdzenia stanów magazynowych towarów, ważnych materiałów i gotowych wyrobów oraz codzienne protokoły sprzedaży i kasowe. Analiza odbywa się zgodnie z przyjętymi międzynarodowymi normami. Należy stosować zasadę ostrożności. Wprawdzie wybierając sposób prezentowania kont i ram kont przedsiębiorstwo nie podlega żadnym ograniczeniom, rama kont musi jednak być dostosowana do wykonywanej działalności i wprowadzona poprzez wymaganą ustawowo, wewnętrzną instrukcję zarządu przedsiębiorstwa. W instrukcji w sposób wiążący określane są m.in. ramy kont i wybór metody analizy, odpisywania i sprawozdawczości finansowej. Rok obrotowy nie musi pokrywać się z rokiem kalendarzowym i trwa zwykle 12 miesięcy. Jeżeli przewiduje to umowa spółki, to w przypadku podjęcia działalności (wystawienie pierwszej faktury) w drugiej połowie roku, pierwszy rok obrotowy może trwać do 18 miesięcy. Rok obrotowy musi pokrywać się z rokiem podatkowym. Jeżeli zmianie ulegnie rok obrotowy, to dopuszczalne są przejściowe lata obrotowe mogące trwać do 23 miesięcy. Czas trwania roku obrotowego należy wyznaczyć w umowie spółki. Zarząd spółki winien w ciągu trzech miesięcy dokonać bilansu rocznego; przyjąć go należy w ciągu sześciu miesięcy od zakończenia roku obrotowego. W przypadku spółki kapitałowej sprawozdanie roczne musi przyjąć zgromadzenie wspólników wzgl. zgromadzenie akcjonariuszy. Nieodzowną część sprawozdania rocznego stanowi ponadto załącznik, a w dużych spółkach także rachunek przepływów pieniężnych oraz zestawienie zmian w kapitale własnym. Zarząd musi złożyć sprawozdanie o sytuacji ekonomicznej spółki. Termin przechowywania powyższych dokumentów wynosi 5 lat. Wszystkie notowane na giełdzie przedsiębiorstwa, banki i towarzystwa ubezpieczeniowe, w określonych okolicznościach także spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, muszą swoje sprawozdanie roczne poddać kontroli przez zaprzysiężonego rewidenta i opublikować. Zgodnie z polskimi przepisami na mocy ustawy następujące spółki poddawane są kontroli rewidenta:
- Spółki akcyjne
- Banki i towarzystwa ubezpieczeniowe
- Pozostałe przedsiębiorstwa, spełniające w minionym roku obrotowym przynajmniej dwa z trzech poniższych warunków:
- Ponad 50 pracowników średniorocznie
- Suma bilansowa wyższa niż 2,5 mln EURO
- Obrót większy niż 5 mln EURO
Od 01.01.2005 r. spółki notowane na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych zobowiązane są sporządzać swoje sprawozdania finansowe zgodnie ze standardami międzynarodowej sprawozdawczości finansowej (International Financial Reporting Standards, IFRS). |